"Moreover, you scorned our people, and compared the Albanese to sheep, and according to your custom think of us with insults. Nor have you shown yourself to have any knowledge of my race. Our elders were Epirotes, where this Pirro came from, whose force could scarcely support the Romans. This Pirro, who Taranto and many other places of Italy held back with armies. I do not have to speak for the Epiroti. They are very much stronger men than your Tarantini, a species of wet men who are born only to fish. If you want to say that Albania is part of Macedonia I would concede that a lot more of our ancestors were nobles who went as far as India under Alexander the Great and defeated all those peoples with incredible difficulty. From those men come these who you called sheep. But the nature of things is not changed. Why do your men run away in the faces of sheep?"
Letter from Skanderbeg to the Prince of Taranto ▬ Skanderbeg, October 31 1460

Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

Talk about the culture.
User avatar
Patush
Grand Star Member
Grand Star Member
Posts: 1360
Joined: Tue Jun 02, 2009 2:12 pm
Gender: Male
Location: With my loved ones, where I belong!

Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#1

Post by Patush » Fri Dec 11, 2009 9:56 pm

Liri-A-Vdekje
Qui tacet consentit
Heshtja eshte Hjeksi!

Artin
Member
Member
Posts: 17
Joined: Fri Dec 11, 2009 3:15 pm
Gender: Male

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#2

Post by Artin » Fri Dec 11, 2009 10:33 pm

Diku kam degjuar qe te gjitha racat e qenve ne Evrope e kane origjinen nga qeni Mollos i Ilireve. Nuk e di neqoftese e keni degjuar dhe ju?

User avatar
Arbëri
Universe Member
Universe Member
Posts: 3775
Joined: Fri Nov 20, 2009 4:59 am
Gender: Male
Location: Shkup

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#3

Post by Arbëri » Fri Dec 11, 2009 11:01 pm

Deri më vitin 1939 ishte i regjistruar në FCI si DELTARI ILIR , mirëpo më pas ( sipas autorit ) . për shkak të shtetit Jugosllav për të humbur gjdo gjurmë mes lidhjes ILIRO-SHQIPTARE vendosnin ta quajn Qeni i Sharrit .
The Molosser continued to be known as 'the Albanian dog' until 1939, when FCI (International Cynological Federation) recognized it with a new general name, 'the Illyrian shepherd dog', which name the dog carried officially until 1957. However, in 1957, under the request and political pressure by Yugoslav authorities, who attempted to deny any link between Albanians and Illyrians, FCI changed the official name of the dog into; 'Yugoslav Mountain Sharr dog' (Yugoslovenski Sarplaninac). The Mountain Sharr, the dogs usual habitation, at the time was mainly under Yugoslav administration but overwhelmingly inhabited by Albanians.
Nevertheless, three years later (in 1960), 'the Yugoslav Institute of the Dog' filmed the first documentary on 'Sarplaninac' nowhere other than in the Albanian villages of the Sharr mountain, showing Albanians as the original breeders of this great dog. (watch the documentary of priceless cultural importance - The film shows real images of fight with wolves)
Image
http://medlem.spray.se/deltariilir/newpage2.html
(1)James Serpell & Priscilla Barett 1995 'The Domestic Dog - Its evolution, behaviour and interactions with people'.
(2) Aristotle - 'History of animals' book IX
(3) Pliny the Younger - 'The History of Nature' book VIII,
chp XL ,'Of Dogges':http://penelope.uchicago.edu/holland/pliny8.html.
(4) Thomas Smart Hughes et al 1820 'Travels in Sicily, Greece & Albania', page 484.
(5) Oliver Goldsmith 1862 'A History of earth and animated nature'; William Smith & Charles Anthon 1847 'Dictionary of Greek and Roman antiquities; Delabere Blaine 1841 'Canine Pathology, or a full description of diseases of dogs'; Captain Thomas Brown 1829 'Biographical sketches and authentic anecdotes of doges'; Edward Griffin 1827 ' The animal kingdom in conformity with its organization'.
(6) Edward Griffin 1827 'The Animal kingdom in conformity with its organization' page 327/8.
http://www.youtube.com/watch?v=zq1Y0i-iXVE
Last edited by Arbëri on Fri Dec 11, 2009 11:15 pm, edited 1 time in total.
“Nëse doni të zbuloni historinë para Krishtit dhe
shkencat e asaj kohe, duhet të studioni gjuhën shqipe !"
-----------------------------------------------------------------
Gottfried Wilhelm Leibniz - albanolog, matematicient, filozof gjerman

User avatar
Arbëri
Universe Member
Universe Member
Posts: 3775
Joined: Fri Nov 20, 2009 4:59 am
Gender: Male
Location: Shkup

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#4

Post by Arbëri » Fri Dec 11, 2009 11:13 pm

Deltari Ilir ose Qeni i Sharrit është qenë autokton në Trojet Shqiptare, në Ilirinë antike Ky qenë njihet prej shumë kohësh, për të mësohet ne Histori te Ilirisë dhe njihet me emrin Qeni Dardan.

Pamja

Deltari ilir është plot fuqi, i madhë, këndrejt, qimegjatë, deltarë i pazëvendësueshëm, dhe ruajtës i mirë.I fuqishëm me pamje impozante, me kokë masive ndërtim të thukët, me këmbë të fuqishme dhe muskulore. Ka shikim të zjarrtë inteligjent dhe është i guximshëm. Ka karakter të pa djallëzuar është i ashpër kur e kërkon nevoja por jo agresiv.
TRUPI: Lartësia: te mashkujt - 67-78 cm ndërsa te bushtrat - 62-70 cm Pesha: te meshkujt - 40-60 kg ndërsa te bushtrat - 30-50 kg Tek qentë mbi 50% të ekzemplarëve dominon lartësia 70cm ndërsa te bushtrat 66cm.
KOKA: Gjatësia e kokës te qentë është 27-32cm mesatarisht 30cm ndërsa te bushtrat 24-29 cm mesatarisht 27cm. Proporcioni kafkë-turi, te qentë 17,4cm : 12,6cm te bushtrat 15,3cm : 11,7cm, raporti 60:40 turiri përbën 2/5 e kokës kurse kafka 3/5 te qentë ndërsa 5/9 te bushtrat.
NGJYRA: Te Deltari ilir kemi disa varietete të ngjyrave ku sipas përqindjes dominojnë: Ngjyra Vidra apo Tigër me 30%, ngjyrë Hiri me të gjitha varietetet 20%, ngjyrë e Verdhë me turi të zi 20%, ngjyrë e Bardhë 20%, dhe Kontra maska 10%.
QIMJA: e gjatë



Historia

Deltari Ilir ose Qeni i Sharrit është racë autoktone Ilire e krijuar në Gadishullin Ilirik (Ballkanik) para mijëra viteve. Rreth krijimit të kodit gjenetikë të kësaj race ekzistojnë dy teori: E para thotë se kanë prejardhje nga qentë e Kaukazit para 2500 viteve, teori e cila nuk qëndron dhe Teoria e dytë e cila thotë se kanë prejardhje nga doga e Indisë /Tibetit e cila ka ardhur para mijëra viteve në kohën e Lekës (Aleksandri i Madh) në Gadishullin Ilirik në trojet ilire ku është kryqëzuar me qentë vendas dhe janë krijuar Qentë Molos. Në ato troje ka banuar fisi i njohur ilir Molosët i cili është marrë me bujqësi ekstensive dhe ka kultivuar qen të tillë autoktonë, prej të cilëve e ka prejardhjen dhe ekziston raca autoktone Delari ilir. Në 100 vitet e fundit si në aspektin morfologjik të emërtimit ashtu edhe në atë të karakterit (tipareve) është prezantuar në mënyrë të shtrembëruar para opinionit botëror. Edhe pse prezantohet se kjo racë është e njëjtë me racën e cila është regjistruar në FCI, së pari me emrin Deltari ilir(Ilirski ovcar) në vitin 1939, pastaj me insistimin e Federatës Kinologjike të Jugosllavisë së atëhershme në vitin 1957 për qëllime të caktuara politike, që neve shqiptarëve të na mohojnë çdo gjë autoktone, është ndryshuar në (Jugosllovenski ovcarski pas Sarplaninac). Deltari ilir në mënyrë absolute ndryshon si nga aspekti morfologjik ashtu edhe për nga karakteri me “Sarplanincin”, dhe është me rëndësi të themi se Deltari ilir si racë nuk ka qenë asnjëherë i standardizuar. Është e vërtetë se nga ky lloj i qenve janë marrë ekzemplarë dhe janë dërguar nëpër Jugosllavinë e atëhershme dhe nga kinologët e ndryshëm si dhe nga ushtria jugosllave janë bërë eksperimente me ta duke i përzier me raca të tjera dhe e kanë krijuar racën të cilën e njohim dhe është e pranuara në FCI si (Jugoslovenski Ovcarski Pas Sarplaninac), dhe parametrat e standardit të cilat i ka sot “Sarplaninci” nuk përputhen me parametrat e standardit të cilat i ka Deltari ilir, se si dhe ku i kanë marr ato parametra kinologët jugosllavë dhe janë ardhur deri te ai standard i tyre vetëm ata e dinë. Në Kosovë këtë racë e quajnë Deltar (Qen Dhene)kurse në Shqipëri e kemi një racë të ngjashme por për nga madhësia janë më të vegjël diku nga 65cm-70cm reth 45 kg janë qime shkurtër dhe quhen qen stanesh (t'banesh, por janë të pa standardizuar http://sq.wikipedia.org/wiki/Deltari_Ilir
“Nëse doni të zbuloni historinë para Krishtit dhe
shkencat e asaj kohe, duhet të studioni gjuhën shqipe !"
-----------------------------------------------------------------
Gottfried Wilhelm Leibniz - albanolog, matematicient, filozof gjerman

User avatar
Arbëri
Universe Member
Universe Member
Posts: 3775
Joined: Fri Nov 20, 2009 4:59 am
Gender: Male
Location: Shkup

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#5

Post by Arbëri » Fri Dec 11, 2009 11:29 pm

Ilirollogu Stipqeviç :
Film dokumentar nga viti 1960 , që filluan Jugosllavët ta quajnë Qeni i Sharrit ..

http://www.youtube.com/watch?v=5Z0ejOP3Kec&NR=1

Vetëm Deltari Ilir mund ujkun :D
“Nëse doni të zbuloni historinë para Krishtit dhe
shkencat e asaj kohe, duhet të studioni gjuhën shqipe !"
-----------------------------------------------------------------
Gottfried Wilhelm Leibniz - albanolog, matematicient, filozof gjerman

User avatar
Arbëri
Universe Member
Universe Member
Posts: 3775
Joined: Fri Nov 20, 2009 4:59 am
Gender: Male
Location: Shkup

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#6

Post by Arbëri » Sat Dec 12, 2009 4:16 pm

Është interesant se më 2 qershor të vitit 1939 në Stokholm,qeni i sharrit u njoh edhe u regjistrua si "Deltari Ilir" (ruajtës i deleve),e përmenda këtë të dhënë për shkakë se edhe e ndjera ministreshë Anna Lindt,i kishte kërkuar Rugovës në një takim të tyre që t'i "dhurohet" një "Deltar Ilir",me çka Rugova i premton se gjatë vizitës kur të bëjë ky në Suedi do t'ia sillte dhuratën,por për shkak se ajo u therrë nga atentatori...këtë dëshirë të sajë nuk mundi ta plotësoj...
Këtë e bëri publike Rugova gjatë një bisede në TV kur e përkujtonte të ndjerën Anna!
Në literaturën botërore njihet me emërtim serb "sharplaninac" dhe,po të kërkosh në google apo diku tjetër do të gjesh jashtzakonisht shumë të dhëna në gjuhë të ndryshme të huaja,por jo edhe në gj.shqipe,sepse është e vërtetë që thua ti se:
ne ende jemi duke e gjuajtur me gurë e dru!!!
Ndoshta në k'to kohët moderne,duke u zhdukur tradicionalja e "kallaballëkut" fëmijë nëpër familje tona,fëmijët do të zëvendsohen me "Deltarin Ilir" apo ndonje racë tjetër qensh!

User avatar
Patush
Grand Star Member
Grand Star Member
Posts: 1360
Joined: Tue Jun 02, 2009 2:12 pm
Gender: Male
Location: With my loved ones, where I belong!

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#7

Post by Patush » Sat Dec 12, 2009 6:13 pm

Artin wrote:Diku kam degjuar qe te gjitha racat e qenve ne Evrope e kane origjinen nga qeni Mollos i Ilireve. Nuk e di neqoftese e keni degjuar dhe ju?
Edhe vete komentatorja e vidjos e thote se ky qen eshte me i vjetri ne bote. Kur shikon filmimet jugosllave per kete qen, e shikon se ishin bere ne zona te banuara nga Shiqptaret te cilet ishin te vetmit qe e kishin kete rrace qeni. Qarte shihen plisat bardhe ne banoret e vendit ku behej filmimi por ama kur ato flitshin, fjalet e tyre i kishin kthyer thjeshte ne klithma dhe ulerima.


Molloset me qen, shiko Plisin :)

Image
Liri-A-Vdekje
Qui tacet consentit
Heshtja eshte Hjeksi!

User avatar
ALBPelasgian
Galactic Member
Galactic Member
Posts: 2112
Joined: Sun Jun 28, 2009 7:57 pm
Gender: Male
Location: Prishtinë (Prima Justiniana)
Contact:

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#8

Post by ALBPelasgian » Sun Dec 13, 2009 11:19 am

Ky qen endemik qe jeton vetem ne trevat shqiptare, gjegjesisht ne kompleksin malor te Sharro-Pindeve eshte permendur qysh ne shkrimet e lashta si 'Qeni Molos' i levduar per besnikerine dhe fuqine e pashoqe qe tregonte ndaj te zotit.

Nje qen i tille rritet akoma sidomos ne malet e Sharrit, gjegjesisht prej Dragashit gjer ne Tetove. Shyqyr qe ka dashamire te ketij qeni, qe e ruajne nga kryqezimi me raca te tjera. :P

Teksa lexoja nje katalog ne gjuhen shqipe, per kete race qeni, shkruar nga nje studiues kroat, thuhej se ky qen e ka prejardhdjen nga Tibeti, i cili ka ardhe ne Europe nga ushtaret e Lekes se Madh -iiiii- Kjo s'do koment ne pasaktesine e saj, per shkak se:

1. Ushtria e Lekes se Madh asnjehere s'eshte kthyer ne atedheun Ilirik! Si ka mundesi atehere qe ky qen paska ardhur prej Tibetit?

Eshte e kunderta, e verteta: qeni molos duhet t'i kete shoqeruar karavanet e ushtrise iliro-maqedone gjate tere fushatave aziatike. Ne nje shkrim pata lexuar se edhe ne Hunze, ku jetojne pinjollte e Lekes se Madh, rritet nje lloj i tille qeni:

Image

Duke rremihur ne internet, gjeta do te dhena interesante:

Image

Image

Image
The Molossian Theory: The Mother of Alexander the Great was Olympia who was herself a Molossian Queen from the Epirus Kingdom. It is widely believed that the Sarplaninac is directly descended from these original ‘Molossian’ sheep dogs of ancient Epirus. Some scholars believe the Sarplaninac (or it’s direct ancestors) to be the palace dog of Alexander the Great. More over, this geographic area, now know on the Serbian side as Kosovo, was once the heart of the Serbian Empire and civilization which flourished in the middle ages during the time of the Nemanja Kings. It is believed by many that this dog was at the side of King Lazar in his great battles with the invading Turks.

Aristotle, who lived in 384-322 B.C, even wrote about these famous dogs of Epirus. In his "Historia Animalium" he tells us about, among several other dog breeds, the dog from Molossia in Epirus. Aristotle praises the Molossis dogs and tells us that they served as guardians of the herds, and distinguished themselves from all other dogs through there size and indomitable courage against wild animals.

http://images.google.com/imgres?imgurl= ... n%26um%3D1
Ne sot po hedhim faren me emrin Bashkim,
Qe neser te korrim frutin me emrin Bashkim!

User avatar
Patush
Grand Star Member
Grand Star Member
Posts: 1360
Joined: Tue Jun 02, 2009 2:12 pm
Gender: Male
Location: With my loved ones, where I belong!

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#9

Post by Patush » Sun Dec 13, 2009 5:58 pm

The most recent mention of this dog(the Molissian) in the literature is due to the latin-american writer Daniel Chavarria whom, in his novel "el ojo Dindimenio" (translated in Italian as "l'occhio di Cibele") placed in the magnificent Athene of Pericle gives a splendid description of the ancient molossian.
In his first chapter (just entitled: "the molossians") Chavarria quotes:

"a young slave was worth 200 dracme" while "a well trained molossian dog was worth 500".

"Well trained was a molossian who would bite at the buttocks and would conceive the slave fugitive alive and without bone fractures".

"With a single bite they could brake off a man wristle".


"They were bigger and much more massive than wolves" and "wolves, living in the same land in pack, would always avoid the lonely molossian".


Image
ne foto-Samedin Bala nga Restelica viti 1940

Image

Info on the deltari in German http://www.hirtenhundewelt.de/pages/077-del.html


The flying Derltari

Image
Liri-A-Vdekje
Qui tacet consentit
Heshtja eshte Hjeksi!

User avatar
Patush
Grand Star Member
Grand Star Member
Posts: 1360
Joined: Tue Jun 02, 2009 2:12 pm
Gender: Male
Location: With my loved ones, where I belong!

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#10

Post by Patush » Sun Dec 13, 2009 6:02 pm

Liri-A-Vdekje
Qui tacet consentit
Heshtja eshte Hjeksi!

User avatar
Arbëri
Universe Member
Universe Member
Posts: 3775
Joined: Fri Nov 20, 2009 4:59 am
Gender: Male
Location: Shkup

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#11

Post by Arbëri » Sun Dec 13, 2009 6:33 pm

1. Ushtria e Lekes se Madh asnjehere s'eshte kthyer ne atedheun Ilirik! Si ka mundesi atehere qe ky qen paska ardhur prej Tibetit?

Eshte e kunderta, e verteta: qeni molos duhet t'i kete shoqeruar karavanet e ushtrise iliro-maqedone gjate tere fushatave aziatike. Ne nje shkrim pata lexuar se edhe ne Hunze, ku jetojne pinjollte e Lekes se Madh, rritet nje lloj i tille qeni
:
Mrekulli Alb , këta që thuan erdhi nga Tibeti apo Kaukazi janë vetëm propaganda Sllavo-Greke , që nuk është për tu habitur , edhe ne kafshë janë munduar ti humbin gjurmët e lashtësisë .
“Nëse doni të zbuloni historinë para Krishtit dhe
shkencat e asaj kohe, duhet të studioni gjuhën shqipe !"
-----------------------------------------------------------------
Gottfried Wilhelm Leibniz - albanolog, matematicient, filozof gjerman

Socio
Star Member
Star Member
Posts: 693
Joined: Thu Sep 03, 2009 12:44 pm
Gender: Male

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#12

Post by Socio » Sun Dec 13, 2009 10:29 pm

Image

Deltari Ilir !

Kjo stoli antike qe eshte gjetur ne Maqedoni dhe datuar nga viti 100 para Krishtit, na meson se qeni Ilir ka pasur rrenje te thella ne kulturen e banoreve te lashte te Maqedonise.
Nga ky qen jo vetem qe eshte varur mbijetesa e fiseve (siguria, gjuetia, perdorimi ne luftra etj ) por stolia me lart (qe eshte bartur nga njerez) tregon se banoret e lashte e kane shikuar kete qen edhe si subjekt kulti apo bestytnie !

Edhe sot ne katundet e malesive te Tetoves (Sharri) besohet se nga sjelljet e nje qeni ilir mund te predikohen ndodhite e se ardhmes, fatlume apo fatkeqe, mbi katundin apo mbi pronarin e qenit.
One cannot and must not try to erase the past merely because it does not fit the present

User avatar
ALBPelasgian
Galactic Member
Galactic Member
Posts: 2112
Joined: Sun Jun 28, 2009 7:57 pm
Gender: Male
Location: Prishtinë (Prima Justiniana)
Contact:

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#13

Post by ALBPelasgian » Sun Dec 13, 2009 11:51 pm

Socio wrote:Image

Deltari Ilir !

Kjo stoli antike qe eshte gjetur ne Maqedoni dhe datuar nga viti 100 para Krishtit, na meson se qeni Ilir ka pasur rrenje te thella ne kulturen e banoreve te lashte te Maqedonise.
Nga ky qen jo vetem qe eshte varur mbijetesa e fiseve (siguria, gjuetia, perdorimi ne luftra etj ) por stolia me lart (qe eshte bartur nga njerez) tregon se banoret e lashte e kane shikuar kete qen edhe si subjekt kulti apo bestytnie !

Edhe sot ne katundet e malesive te Tetoves (Sharri) besohet se nga sjelljet e nje qeni ilir mund te predikohen ndodhite e se ardhmes, fatlume apo fatkeqe, mbi katundin apo mbi pronarin e qenit.
Shume e vertete kjo! Ne nje liber per folklorin e Maqedonise gjeta thuajse te njejtat fjale:

Image
Ne sot po hedhim faren me emrin Bashkim,
Qe neser te korrim frutin me emrin Bashkim!

Socio
Star Member
Star Member
Posts: 693
Joined: Thu Sep 03, 2009 12:44 pm
Gender: Male

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#14

Post by Socio » Mon Dec 14, 2009 10:55 am

ALBPelasgian wrote:
Socio wrote:Image

Deltari Ilir !

Kjo stoli antike qe eshte gjetur ne Maqedoni dhe datuar nga viti 100 para Krishtit, na meson se qeni Ilir ka pasur rrenje te thella ne kulturen e banoreve te lashte te Maqedonise.
Nga ky qen jo vetem qe eshte varur mbijetesa e fiseve (siguria, gjuetia, perdorimi ne luftra etj ) por stolia me lart (qe eshte bartur nga njerez) tregon se banoret e lashte e kane shikuar kete qen edhe si subjekt kulti apo bestytnie !

Edhe sot ne katundet e malesive te Tetoves (Sharri) besohet se nga sjelljet e nje qeni ilir mund te predikohen ndodhite e se ardhmes, fatlume apo fatkeqe, mbi katundin apo mbi pronarin e qenit.
Shume e vertete kjo! Ne nje liber per folklorin e Maqedonise gjeta thuajse te njejtat fjale:

Image
Po, vereni relacionin qe jep autori, Ancient Greek/Modern Albanian !!!
The superstition about the howling dog is shared by the modern Albanians, as it was by the Ancient Greeks

Por edhe ne libra nga studjues tane jane vertetuar sot bestytnite e lashta mbi qenin ilir.

Fadil Sulejmani ne vepren e tij 'Lindja, Martesa dhe Mortja ne Malesite e Tetoves' 2005 flet gjeresisht mbi keto bestytni.
Une kam dhene edhe shembuj mbi keto ne punimin e larte-permendur qe ka sjelle 'Arberi'. Ai eshte shkrimi im qe kam postuar ne Albanian.com. Aty e kam dhene edhe vepren e Fadil Sulejmanit si reference, por kjo nuk figuron ne bibliografine qe ka dhene Arberi ne postin me larte, per cudi !



Shkrimi eshte ne gjuhen angleze, me qellim qe ta lexojne edhe ata qe nuk kuptojne shqip.

Ketu eshte: http://www.albanian.com/v4/showthread.p ... 716&page=4
One cannot and must not try to erase the past merely because it does not fit the present

User avatar
Mallakastrioti
Galactic Member
Galactic Member
Posts: 2929
Joined: Thu Jul 23, 2009 4:23 pm
Gender: Male
Location: Italy
Contact:

Re: Illyrian Sheepdog or Shar Mountain Dog

#15

Post by Mallakastrioti » Tue Dec 15, 2009 8:24 pm

Image

Post Reply

Return to “Culture”