Page 1 of 1

Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Wed Nov 18, 2009 6:29 am
by Phoenix
Kohët e fundit po shfletoj një libër neurologjie për qëllime provimi nga ku kam shkëputur një pjesë të shkurtër që flet për gjuhën. Shpresoj që t'iu pëlqeje!
Nell'assumere diversi comportamenti istintivi gli animali utilizzano la vocalizzazione come
segnale. Il grido o il canto distolgono i muscoli respiratori o la muscolatura oro-faringea dalla loro funzione primitiva. Un primo livello di organizzazione è costituito dalla sostanza reticolare ponto-mesencefalica.
Nei primati la vocalizzazione si differenzia, e un secondo livello di organizzazione si sviluppa nella faccia interna del lobo frontale, nella regione dell'aria motoria supplementare. Questa primitiva organizzazione resta essenziale nell'uomo: da lesione della calotta peduncolare o da lesione bilaterali dell'area motoria supplementare può conseguire uno stato di mutismo. Inoltre, una stimolazione di quest'ultima regione produce una vocalizzazione iterativa. Unicamente nell'uomo, una regione della corteccia frontale, situata al piede della circonvoluzione frontale ascendente, assume il controllo della vocalizzazione.
Parallelamente a questi stadi della vocalizzazione, si sviluppa la capacità di percepire il messaggio.
L'animale reagisce in maniera selettiva al segnale emesso dai suoi simili. Anche a livello del tronco del tronco encefalico esistono delle relazioni tra strutture di emissione e strutture di ricezione: l'animale differenzia il proprio grido da quello emesso da un'altro. D'altro canto il registro è limitato, geneticamente determinato e non è fondato sull'imitazione.
La capacità di riprodurre su imitazione il messaggio percepito rappresenta la tappa decisiva per lo sviluppo del linguaggio. Nel neonato, il pianto è un primo modo di comunicare tra madre e il bambino. Nel medesimo momento in cui compare il sorriso “ relazionale” il pianto cede il posto al balbettio che consiste in un primo scambio di suoni tra madre e bambino. All'età di 6 mesi compare

la lallazione. Attività ludica alla quale il bambino si dedica quando è solo, questo chiacchierio è una tappa universale, un'esercizio che precede le espressioni del linguaggio. Verso l'età di 9 mesi esso scompare bruscamente per lasciare il posto all'imitazione dei suoni prodotti dall'adulto. Questa tappa decisiva corrisponde al momento di inizio del processo di mielinizzazione della via che unisce , a livello corticale, la zona, la zona uditiva di Heschl all'area motoria di Broca.

Fin dalle origini, il linguaggio dell'uomo conserva la radice nell'affettività e la sua fondamentale qualità relazionale. Tuttavia la capacità di ripetizione immediata e poi di ripetizione differita dà al linguaggio la sua vera dimensione. In quanto nuovo sistema di segnali è lo strumento naturale della simbolizzazione. Lo schema audio-fonatorio diventa il simbolo dell'oggetto al quale è stato associato. Ben presto, la frase rappresenta in maniera distinta il soggetto, l'azione e l'oggetto. L'uso categoriale dei simboli verbali generalizza il loro contenuto semantico: essi non designano più un oggetto determinato, bensì un insieme di oggetti dotati di caratteristiche simili. Da questo momento il linguaggio evoca un oggetto o un azione in loro assenza, formula delle relazioni, le generalizza.
Ad ogni tappa di questo sviluppo, il linguaggio di ogni uomo è andato incontro alla lingua. Alla realtà comune che da molto tempo ha acquisito un'esistenza autonoma rispetto a coloro che la parlano. La lingua è un codice le cui unità differenziate sono i fonemi: essi corrispondono all'insieme di suoni elementari che l'apparato fonatorio dell'uomo è in grado di produrre. Tra questi fonemi ogni lingua opera una selezione. Le parole sono composte da uno o più fonemi. Essi sono l'unità espressiva del codice, ma il loro contenuto semantico non è rigido: il senso della parola varia considerevolmente secondo il contesto. Questo fatto porta a riconoscere il valore semantico delle frase associando le parole tra loro secondo le regole grammaticali, la frase rispetta alcune leggi fondamentali che implicano l'esistenza di strutture comunini alle diverse lingue. Di conseguenza sono di nuovo manifeste le costrizioni imposte alla lingua dalle disposizioni innate del cervello dell'uomo. L'uso del codice permette all'uomo di esprimere quello che prova, di dare un nome agli oggetti di definire le relazioni che constata, di descrivere l'azione che osserva. Nello stesso tempo il linguaggio rappresenta l'oggetto, l'azione e la relazione, al di là del momento in cui sono percepiti. Inoltre, donando all'uomo la possibilità di porsi nella propria storia, il linguaggio gli permette di passare dalla coscienza istantanea alla coscienza di sé. In fine il linguaggio conferisce
alla relazione interumana una nuova dimensione: come depositario della cultura il linguaggio rende linguaggio rende ogni uomo erede del capitale elaborato dalle generazioni anteriori.

Neurologia, J. Cambier, Masson 2007, pg 88.

Re: Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Thu Nov 19, 2009 2:59 am
by Orakulli
Padyshim qe njeriu ka kaluar ne fillim fazen kafsherore.
Le te kthehemi pas ne kohe reth 4 milion vite me pare.Njeriu ne ate kohe jetonte neper peme.Truri i tij ishte i perafert me trurin e nje kafshe(ndoshta i ngjashem me ate te majmunit te sotem,e cila nuk ka shume siguri mbeshtetje).
Ne qendrimin e tij ne turme neper peme,njeriu-kafshe filloi te tingillonte tingujt e pare qe kishin nje kuptim te caktuar ne lidhje me njeri tjetrin.
Dy besoj se jane lementet me te rebdesishem qe jane percaktuar ne fillim:
1.Frika nga kafshet etjera.
2.Ushqimi.
Frika sillte domosdoshmerine automatike pershtatese te percaktimit te nje tingulli te caKtuar lajmerues se bashkesise ne rastin e paraqitjes e nje rreziku.Rezultati:Instikti i mbijeteses.
Ne shqip percaktohet si njesi me "frik.Kjo njesi ka ne rrenjen e saj foljen(levizese) *ik dhe tingullin natyror te dickaje qe leviz si gjethe peme,etj.Edhe sot ne shqipe thuhet*fer,fer ja ben fustani..".Kuptohet qe ne fillim nuk ka qene fustani(eshte e trasheguar menyra tingellore e percaktimit).Shqipja ka me dhjetra njesi te tilla qe i kane marre dhe gjuhet e tjera:u..u..-gurgullon-,luum,buubullin,uturin,hungerrim,gerrhim,kr.r+...,g(e)r..r+...,shkrr.....,shkre(a)..(shkrepetin,psh+..(P(e)shk,fsh(fish)),shshk+...(shkum),shsh+...(shi),
Njesia e percaktimit te veprimit largues nga nje vend te caktuar eshte tregues mese i qarte i lidhjes se jashtezakonshme logjike qe ka shqipja si dhe afersine e saj me foljen qe eshte ndertuar persepari nga gjuha e truri-gjuhe i njeriut.Tingulli baze eshte zanorja,ose zani *i.
Ushqimi vinte nga donosdoshmeria automatike e oraganizmit per te perballuar energjine e harxhuar truperore.
Njesia baze qe ka shqipja per kete eshte *ushqen(U(o)-ze-ke-n).Kjo lidhet me njesit qe shqipja ka percaktuar,ndoshta me pare, dhe qe eshte njesia *trup ose *goj.Ndersa folja eshte interesante,eshte njesia *ha.
Eshte e habitsheme sepse eshte dy elemnteshe,njesoj si folja *ik.
Eshte gjithashtu interesante se eshte zanorja *a,qe cuditerisht eshte e para e cdo alfabeti.
Anglishtja ka zanoren *i,ne njesine *it(dy elementeshe) njesoj si shqipja.Por cuditerisht *I,qe ne alfabetin e gjuhes angleze eshte e dhene si *aj(ai) nga ndertuesite kesaj gjuhe,ne foljen e ngrenies eshte e shqiptuar me tingullin *i,por e shkruar me tre elemente simbolike shkrues,*eat.
Pra kemi te njejten menye ndertimore,por ndoshta me metoden e perseritjes.Perseritja nuk dote thote qe te jete gjithmone njesoj me origjinalin.
Ajo mund te iki ne kete forme p.sh ha-ga-ka-mha-nga-mangare-hangr-me hangr-mahngr-ha,ne rjedhen e mijevjecare.Baza mbetet forma*a-ha.
ndersa gjuhe si kroatishtja,per shembull,jane gjuhe shume te reja.Ato perdorin kombinacione te gjuhesh shqipe per te dhene te njetin kuptim.*Jesti, ecila eshte folja *ha,ka kuptimin e ekzistences prape prej gjuhes Shqipe*jesti kupton "te jesh ti",te ekzistosh.Gjuha e tyre e pare, e perseritur,dhe e ripeseritur eshte fshire dhe zevendesuar me kombinacione te nje kohe shume me te zhvilluar prej vete gjuhes Shqipe.
Disa nga keto perderitje jane te gabuara,por ato pershtaten me mire me kordat zanore,kushtet klimaterike jetuese(ftohte,ngrohte,akull,debore,shira mbizoteruese) e mbijetojne me lehtesisht se origjinali.
Perseritja,ndryshuemshemria perseritese(gabimi i pavullneteshem),trashgimnia(genia,gon-ia) dhe zgjedhja inteligjente ne to dhe ne kombinacionin e tyre ka sjelle percjelljen dhe lindjen e gjuhevete te reja.
Ndryshimi qendron qe gjuha e pare mbart sekretin e evolucionit te gjuhes se folur qe prej fillimit.
Zeniet *u,qe sot quhen Cirkuit,te para nervore u krijuan per te mbajtur fakte dhe ngjarje te thjeshta e njohjen e tyre me afat te shkurt dhe me kalmin zhvillues te kohes e kohes ne rinjohjen dhe theritjen e tyre.
Ajo qe shkenca nuk e percakton dot sot eshte qe :*Gjuha ka zhvilluar trurin*.
Kjo eshte njesoj si engima e lindjes se qenieve njelizore e me lart.

Re: Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Fri Nov 20, 2009 3:41 am
by Orakulli
Nxora nga arkivi im PC-oik, nje artikull te shkruar rreth nje vit e gjysem me pare.

Gjuha asht dyshja e pèrbère nga trupat gjuhèsore “fjale” dhe sistemi i pèrdorimit tè tyre (fjali) nè mesazhet qè pèrdorin nje grup i caktuar njerèzish.
Pèrdorimi prej nesh i trupave “fjal”,asht dicka qè i referohet nè mènyr arbitrare nji dickaje tjetèr(kodifikim nji pèr nji).Fjala “Pem” asht nji trup gjuhèsor qè i referohet objektit tè natyrès “pem”.Ne e quajm “pem”,gjuha angleze “tree”,gjuha italiane “albero” e me radh.Popuj tè ndryshèm kan simbole tè ndryshme,ndèrsa “pema” e natyrès asht njilloj pèr tè gjith.Kèto trupa mund ti quajm edhe ne tani,nè mènyr arbitrare,simbole.Ky pèrdorim i kètyre trupave prej neve,na bèn neve “njerèz”.
Njerèzit filtrojn realitetin nèpèrmjet kètyre simboleve.
Pèr shèmbull,kur isha nè shkoll tè mesme,mesuesi im i Matematikès mè tha:”Orakull,ju jeni shum i zgjuar por çe do,je Çam.Vèndi yt nuk asht kètu.E di ti qè vèndi i Çamève asht nè treg, tè shesin sallate?”.Kur un mbarova shkollèn e lart,kuptova çfarè mèsuesi i matematikès nuk donte tè ndodhte.Fatmirèsisht pèr mua dhe fatkeqèsisht pèr tè,nuk ndodhi ajo qe mesuesi ne te vertete deshironte te ndodhte,mosarsimimi im i metejshem.Pèr fat tè keq,eksperienca ime e pare nè lidhje me filtrimin e realitetit,ishte perceptimi qe pesova si pasoj e mènyres te keqvraget tè pèrdorimit tè gjuhès prej profesorit tim.
Mè von,nisa studimin gjuhèsor dhe nè fund arrita nè pèrfundimin qè: Gjuha shkakton perceptime.
Hipoteza ime asht qè gjuha asht lind prej perceptimeve.Kjo sjell pèr pasoj efektin e kundèrt,qè ajo pas krijimit tè saj,gjat pèrdorimit tè mètejshèm,shkakton gjithashtu perceptime tek njerezit.Pra me pak fjal,ajo asht nji arm shum e fuqishme .Ajo mund tè shkatoje mbetje qejfi,prishje humori,mèrzitje,fyerje,zènie,vrasje,vetvrasje.Pèrd orimi i saj nè mènyre jo tè menduar sjell dèmtime mendore dhe fizike tè rènda tek njerezit.
Studimi im i thell i filozofis,psikologjis qè pèrcjell gjuha Shqipe,qè prej stadit fillister,atè tè formimit tè trupit “fjal”,deri nè stadin e fundit,nè atè tè formimit tè sistemit”fjali”,mè bèri tè nxjer konkluzionin,qè kjo gjuh mban mbi vete nji kultur jashtèzakonisht tè lart.Struktura e brèndshme e saj asht tepèr e avancuar.Ajo mbart bazèn e kultures gjuhèsore perèndimore,e cila bazohet nè politariten mèndimor.Politariteti i saj,na shkakton neve tè kuptojme gjerat nè rrugè tè ndryshme dhe tè zèmè gjithmon pozicione tè kundèrta.
..........

Re: Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Fri Nov 20, 2009 2:37 pm
by Zeus10
Une do te thosha qe perceptimet shkaktojne gjuhen, psh nuk eshte rastesi qe Dielli ka te njejten rrenje me dite, dieg, ndrij, dije etj.
Psh. kur """greket"" e vjeter i thoshin ujit : udhor, kjo vinte si rezultat i faktit qe uji gjithmone gjen udhën e vet per te levizur.
Procesi i kundert eshte ne nje faze shume me te avancauar te gjuhes.

Re: Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Sat Dec 05, 2009 12:38 am
by Phoenix
Për të mos hapur një temë tjetër po vendos këtu paraqitjen rreth gjuhës shqipe që kam mbajtur para studentëve nga e gjithë Europa. Kishim vetëm 30 min kohë dhe për këtë në file kam vendosur gjërat më kryesore dhe duke pasë parasysh ato që unë dija. Paraqitja u prit mirë dhe ngjalli kureshjte tek të pranishmit. Në fund file-n ua shpërndava të gjithëve. Tani jam i bindur se ka vende për qortim, por me mundësitë që kisha jam përpjekur që të bëj diçka cilësore!
Falënderoj dhe Zeus10 për bashkëpunimin dhe këshillat e çmuara!
Faleminderit!
http://docs.google.com/fileview?id=0B-g ... NzUw&hl=it

Re: Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Sat Dec 05, 2009 12:53 am
by Hymniarber
Phoenix wrote:Për të mos hapur një temë tjetër po vendos këtu paraqitjen rreth gjuhës shqipe që kam mbajtur para studentëve nga e gjithë Europa. Kishim vetëm 30 min kohë dhe për këtë në file kam vendosur gjërat më kryesore dhe duke pasë parasysh ato që unë dija. Paraqitja u prit mirë dhe ngjalli kureshjte tek të pranishmit. Në fund file-n ua shpërndava të gjithëve. Tani jam i bindur se ka vende për qortim, por me mundësitë që kisha jam përpjekur që të bëj diçka cilësore!
Falënderoj dhe Zeus10 për bashkëpunimin dhe këshillat e çmuara!
Faleminderit!
http://docs.google.com/fileview?id=0B-g ... NzUw&hl=it
Phoenix materiali yt u hodh tek kjo teme:

http://www.arberiaonline.com/viewtopic.php?f=121&t=1012

si falenderim per punen tende te shkelqyer , nje pune qe ju takonte ne fakt te tjereve(gjuhetareve, akademikeve) ta benin, por ata jane shume te zene me gjumin e letargjise ose jane duke negociuar borderote me padronet e tyre serbo-greke.

Re: Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Mon Dec 07, 2009 7:49 pm
by Phoenix
Faleminderit për fjalët dhe vlerësimet ndaj kësaj pune! Ndihem mirë kur shoh se një javë pa gjumë dhe shumë orë lexim rreth këtij pasioni, kanë bërë diçka të vlershme.

Po vendos dhe file-n e përkthyer në anglisht !Duke qenë se koha për ta përkthyer ishte e shkurtër dhe duke qenë se nuk e praktikoj anglishten për ditë, ju lutem shikojeni imtësisht përkthimin nëse ka ndonjë gabim!
Gjithashtu kemi menduar që të bëjmë edhe videon, por pasi të jetë bërë qortimi i punës. I kemi mundësitë teknologjike dhe kemi menduar që në video të përfshihen dhe zëra shpjegues. Domethënë çdo gjë që është shkruajtur në file të shpjegohet në gjuhën përkatëse. Kështu, besoj se është më e plotë video. Megjithatë kjo gjë na kërkon pak kohë, ndoshta 1 apo 2 javë dhe më pas video mund të jetë gati. Kërkoj dhe një mendim nga ju si mund të bëhet më mirë!

http://docs.google.com/fileview?id=0B-g ... NmIx&hl=it

Re: Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Tue Feb 09, 2010 9:10 pm
by Phoenix


Kjo është video me paraqitjen që kisha përgatitur.
Shpresoj që t'iu pëlqejë!
Faleminderit!

Re: Genesi del linguaggio, natura del cervello umano!

Posted: Fri Feb 12, 2010 2:59 pm
by Phoenix
Phoenix wrote:

Kjo është video me paraqitjen që kisha përgatitur.
Shpresoj që t'iu pëlqejë!
Faleminderit!
Ju kërkoj të falur për heqjen e videove dhe zëvendësimin e tyre, duke ndryshuar lidhjet.
Duke riparë videot, vura re se më kishin shpëtuar disa gabime në drejtshkrim. Kështu që i ndreqa dhe i vendosa përsëri në youtube! Tani nuk kam ndërmend t'i ndreq më, dhe do të jenë kështu përfundimisht!
Faleminderit për mirëkuptimin!


Anglisht


Italisht

Grey Matters: Understanding Language

Posted: Fri Jul 02, 2010 7:05 am
by Phoenix