"Moreover, you scorned our people, and compared the Albanese to sheep, and according to your custom think of us with insults. Nor have you shown yourself to have any knowledge of my race. Our elders were Epirotes, where this Pirro came from, whose force could scarcely support the Romans. This Pirro, who Taranto and many other places of Italy held back with armies. I do not have to speak for the Epiroti. They are very much stronger men than your Tarantini, a species of wet men who are born only to fish. If you want to say that Albania is part of Macedonia I would concede that a lot more of our ancestors were nobles who went as far as India under Alexander the Great and defeated all those peoples with incredible difficulty. From those men come these who you called sheep. But the nature of things is not changed. Why do your men run away in the faces of sheep?"
Letter from Skanderbeg to the Prince of Taranto ▬ Skanderbeg, October 31 1460

Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

Flisni për gjuhën shqipe, magjinë e saj, evoluimin, lidhjet e saj me gjuhët e tjera, rreziqet që i kanosen.
User avatar
Zeus10
Grand Fighter Member
Grand Fighter Member
Posts: 4227
Joined: Thu Jun 04, 2009 6:46 pm
Gender: Male
Location: CANADA
Contact:

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#31

Post by Zeus10 »

Po folja ushtroj:

USHTROJ kal.
1. I bëj ushtrime të vazhdueshme për ta bërë të aftë e të shkathët për diçka, e vë në punë për të fituar shprehitë e nevojshme, stërvit. Ushtroj trupin. Ushtroj krahët (këmbët). I ushtron veshin për muzikë. Ushtron kujtesën.
2. Merrem rregullisht me një veprimtari a me një punë të caktuar; bëj vazhdimisht. Ushtroj sportin. Ushtron gjuetinë. Ushtroj notin. Ushtron një mjeshtëri (profesion).
3. Bëj një veprim të caktuar mbi dikë a mbi diçka; vë në veprim një mjet ose një mundësi që kam në dorë, përdor. Ushtron ndikim ndikon. Ushtron shtypje (trysni). Ushtron forcën (fuqinë). Ushtron kontroll. Ushtron pushtetin (diktaturën). Ushtron të drejtën e zgjedhjes. Ushtron vullnetin e vet. Ushtroi gjithë ndikimin e vet.

mos valle ka ardhur nga latinishtja hostile apo hostum?

Mos valle dhe emri ushtrim?

USHTRIM m.
1. Veprimi sipas kuptimeve të foljeve USHTROJ, USHTROHEM. Ushtrimi i trupit
(i krahëve, i këmbëve). Ushtrimi i sportit. Ushtrimi i gjuetisë (i peshkimit).
Ushtrimi i profesionit. Ushtrimi i tregtisë. Ushtrimi i forcës. Ushtrimi i pushtetit.
Ushtrimi i kontrollit. Ushtrimi i të drejtave (i ligjeve).
2. sport. Lëvizje të caktuara të trupit a të gjymtyrëve që përsëriten rregullisht për t'u shkathtësuar ose për të fituar shprehitë e nevojshme; lëvizjet a figurat që bën dikush në një vegël sportive etj. Ushtrime gjimnastikore (fizkulturore). Ushtrime të thjeshta. Ushtrimet e manifestimit. Ushtrime në unaza (në paralele). Ushtrime për nxehje. Ushtrim me pistoletë. Ushtrime me trup të lirë. Bëj ushtrimin e parë.
3. Detyrë që i jepet dikujt (zakonisht nxënësit a studentit) për të ngulitur më mirë njohuritë a rregullat e mësuara ose për të fituar shprehitë e nevojshme gjatë zbatimit të këtyre shprehive a rregullave. Ushtrim i thjeshtë. Ushtrim i leht ë(i vështirë). Ushtrime aritmetike (gjuhësore, drejtshkrimore). Ushtrime të foluri. Ushtrime me katër veprime. mat. Përmbledhje ushtrimesh. Zgjidh ushtrimin. Shkruaj ushtrimin.
4. fin. Tërësia e veprimeve që kryhen për të zbatuar buxhetin shtetëror gjatë një periudhe të caktuar. Ushtrimi financiar. Ushtrimi vjetor. Mbyllja e ushtrimit

Po keto te tjerat:

OSHTË f.
Shtiza e qerres etj. Oshta e qerres (e parmendës).


OSHTIMË f.
Ushtimë. Oshtimë e fortë. Oshtima e erës (e stuhisë). Oshtima e zërit. Oshtima e lumit. Oshtima e revolucionit. U bën oshtimë ngjarjeve.


OSHTIN jokal.
Ushton. Oshtin pylli. Oshtin përroi (lumi). Oshtin deti. Oshtin mali. Oshtijnë ortekët. Oshtin bubullima. Oshtin vendi. Oshtinë

The only thing necessary for the triumph of evil is for good men to do nothing
User avatar
Zeus10
Grand Fighter Member
Grand Fighter Member
Posts: 4227
Joined: Thu Jun 04, 2009 6:46 pm
Gender: Male
Location: CANADA
Contact:

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#32

Post by Zeus10 »

HylliArbenor wrote: un po te bej shembuj(<lat.exemplum :) ) konkrete, fjala "vullnet" ti e ke ne latinisht qe rrjedh nga folja volere/velle qe ne shqip NUK ekziston. si mund te mohoet prejardhja latine?? o fjalen fund<lat.fundus(me F, strukturalisht latine, fjala shqipe paralele esht bote, gjerm.boden-shesh) si mund ti shpjegosh ne shqip? atehere po ta ribej ftesen per nje version etimologjik te ketyre fjaleve sipas me.
More djale i mbare, vello e latinishtes eshte forme e hershme e voglio(volere) qe nuk perkthehet kam vullnet, POR dua(deshiroj), pra dhe latinishtes(italishtes) i mungon folja specifike: kam vullnet. Vete fjala vello(apo volere, voglio) egziston ne nje gjuhe me te hershme se latinishtja:

Image

dhe ketu, ti duhet te perballesh prape me pyetjen:
'Nese gjuha shqipe eshte ajo e "dobeta" qe vetem huazon, pse nuk e paska marre kete fjale nga "greqishtja" dhe jo nga latinishtja? Dhe pas kesaj:
"Cfare i dallon keto 2-3 gjuhe nga njera-tjetra"?
The only thing necessary for the triumph of evil is for good men to do nothing
HylliArbenor
Senior Member
Senior Member
Posts: 108
Joined: Thu Dec 09, 2010 7:50 pm
Gender: Male

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#33

Post by HylliArbenor »

Zeus te pakten ti mos thuaj qe un dua te nxjerre "te gjitha fjalet" shqipe nga latinishtja..besoj esht evidente qe nuk esht keshtu, un e bej kete pohim vetem me disa fjale te percaktuara, qe per arsye evidente nuk jane autoktone shqipe. nuk ka dashakeqesi, pushtimet gjithnje lene me pas nje tog fjalesh te pushtuesit ashtu siç na lane osmanet..te keshilloj mos ta marresh kete nga nje pikpamje "personale" kush esht gjuha/kombi "i dobet" o "i forte", se nuk ka te bej ky arsyetim. edhe popujt me te forte ne bote kane marre fjale nga popujt me te dobet (ne anglisht jane futur fjale nga gjuha e hawait, e maoreve, e karaibikeve,e afrikaneve, dhe popujt te konsideruar "te eger") jo me kur flitet per perandorin me te madhe te botes se lashte. nuk e kuptoj perse e keni kaq me seder. tani, un skam ç'bej nese beheni nervoz nga pohimet e mia, po un smund tju them gjerat qe doni te degjoni kur sjam dakort, besoj kjo esht normale. Dhe te lutem mos thuaj qe nuk e argomentoj pikepamjet e mia se esht e vetmja gje qe besoj smund te thuhet. un them ate qe them se besoj esht gjea me evidente. persa i perket shembullit, fjala voluntas esht e pandashme nga folja velle, ashtu si a.s.willan-te duash nga will-vullnet,deshire, gjerm.wollen nga wille, skand.vilja nga vil, me fal si mund te ndash semantikisht te duash, nga te kesh vullnet/deshire per te bere diçka?? :). greq.boulomai lidhet mire me shqipen dua, dhe me lat.velle, perse ngre pyetjen kush esht me e vjetra?? besoj te tregova qarte si fjalet shqipe qe mbarojne me -et/tet jane me origjine latine, qytet vjen apo jo nga civitas?? vertet vjen apo jo nga veritas? shendet vjen apo jo nga sanitas? tani, behemi çik realist dreqi ta haje, un e di shume mire qe gjuha shqipe dhe shqiptaret jane lene menjane per shume kohe, po mos te levizim nga ndjenja e ekstremit te kundert, ta bejme shqipen gjuhe "te kulluar", o mbase "ursprach"-ja e te tjerave. nuk ekziston gjuhe ne bote qe ska marre diçka nga nje gjuhe tjeter, esht fenomen KREJT normale. edhe ne latinisht p.sh. ke fjale ilirike si sica/sicario-vrases me leke<ill.sika<shq.thika o mansionem<ill.*manze/mandus<shqip.mez-vend per kuaj, o toponimet ilire ne Pulja ku mesapet dhe japiget sbarkuan si p.sh. Brindisi<ill.brenton-drer<shqip.bri.
persa i perket ushtroj ai esht nje kuptim i zhvilluar brenda gjuhes, si ne it.esercitare(pressione, forza etj) nga e njejta rrenje e esercito-ushtri. perse shqipja ka marre nga latinishtja dhe jo greqishtja esht thjesht sepse ka qene perandoria romake pushteti me i forte dhe i durueshem, dhe si rrjedhoje kulturalisht me influente. vete Greqia u pushtua nga Roma. te njejten gje mund te themi, perse influenca otomane mbi shqiptaret, ne gjuhe e kulture, ka qene me e forte se ajo e Venedikasve (me te cilet patem marredhenie te hershme, dhe qe per ca kohe na pushtuan). ki parasysh qe Roma mundi Greqin me arme, po Greqia "mundi" Romen me kulture, keshtu qe ca nga fjalet qe kan hyr ne shqip nga pushteti romak kane gjase te jene "versioni roman" i nje origjine greke.
User avatar
Zeus10
Grand Fighter Member
Grand Fighter Member
Posts: 4227
Joined: Thu Jun 04, 2009 6:46 pm
Gender: Male
Location: CANADA
Contact:

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#34

Post by Zeus10 »

HylliArbenor wrote:persa i perket ushtroj ai esht nje kuptim i zhvilluar brenda gjuhes, si ne it.esercitare(pressione, forza etj) nga e njejta rrenje e esercito-ushtri.
Une vazhdoj te te tregoj ujkun, kurse ti ben lodra fjalesh. Termi ushtri vjen nga folja ushtroj:

ushtroj----ushtri

ashtu sic folje korresponduese latine EXERCEO ka dhene termin neo-latin per ushtrine:

EXERCEO---------esercito

analogjia eshte fare e qarte dhe nuk ka vend per fantazira, si ajo e HOSTUM.
The only thing necessary for the triumph of evil is for good men to do nothing
User avatar
Mallakastrioti
Galactic Member
Galactic Member
Posts: 2936
Joined: Thu Jul 23, 2009 4:23 pm
Gender: Male
Location: Italy
Contact:

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#35

Post by Mallakastrioti »

Image

Dhe sigurisht po te marrim pallavrat I.E edhe pse kerkojne te mbulojne diellin me shoshe pak veshtire ta bjne, pasi "volere" na del nje fjale mesjetare:

Image

Qe ti veme VULE (po kjo mos eshte ndonje turqishte sipas standarteve I.E si folje???) ketij muhabeti nuk eshte r keshtuquajtura "greqishte e lashte" qe mori nga latinishtja por anasjelltas dhe ne shqipot nuk eshte se folem per here te pare kur legjionaret romake (qe doemos "flisnin" nje latinishte te kulluar pasi ishte gjuha e tyre "meme") erdhen e na pushtuan.
Tani te thuash qe gjuhet italishte jane bija te latinishtes eshte budallallik me brire sipas mendimit tim, ashtu sikurse te thuash qe shqipot kane me teper fjale nga italiket e kohes se Romes (qe "flisnin" latinisht doemos????) edhe ky eshte budallallik, pasi kur rrenjet e ketyre fjaleve ruhen se tepermi ne shqipe e jo ne gjuhe te vdekura duhet te na bej te mendojme pak me me teper seriozitet per kete çeshtje.

Image
Image
faon perrovarri
Honored Member
Honored Member
Posts: 300
Joined: Sat Oct 31, 2009 7:15 pm
Gender: Male

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#36

Post by faon perrovarri »

Zeus , mos nevojitet ta ndajme fjalen 'USHTAR' ne dy segmente,ne ''U' dhe ne 'S(h)tri'.
mos nevojitet me 'U' te simbolizojme 'labin selam' qe i bie gjoksit ,topit me gjoks dhe pastaj Uvra,Urra dhe me ne fund U-shtri si ke sh-shpia T-ej ke shtrati R-a ,dhe pastaj prej kesaj pasoje i quajtem ''ushtare'' ,dhe procesin inkuadrimit ''ushtri''
Arpenor! Me trego te lutem nje vijueshmeri natyrale 'demoniale' si ky i shqipes ne kete raste krahasuar me gjuhe te tjera .
Dicka brenda meje me thote se gjuha e jone eshte HARMONIZIMI PERCEPTUAL ,ndersa gr dhe lat eshte ''harmonizimi zanor.. i perceptimit.
HylliArbenor
Senior Member
Senior Member
Posts: 108
Joined: Thu Dec 09, 2010 7:50 pm
Gender: Male

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#37

Post by HylliArbenor »

Zeus thash ekzaktesisht te njejten gje..:)..ushtar-ushtri-ushtroj dhe esercito-esercitare<lat.exercere.
Mallakastriot per cila "rrenje fjale" te ruajtura ne shqip e ke fjalen? Ushtar esht nje perjashtim, per te cilin Zeusi propozoj nje etimologji alternative qe me duket mjat e mundshme. folja antike lat. "te duash" esht velle dhe querere. fjala voluntas esht e lidhur me te (panvaresisht se lidhja me e mundshme duket te jete me volere, qe esht folje me e re e lat.mesjetare, me ndikime gjermane). volere-volontà jane koncepte te lidhura edhe ne gjuhet e tjera europjane,siç te tregova, qe rrjedhin nga e njejta rrenje. nese do ti vesh vulen(<llat.mesj.bolla<lat.bulla-it.bolla ,nga konteksti kishtare,si "bolla papale"),ashtu siç deshiroj un, duhet te marresh parasysh qe fjala "vullnet" nuk ka lidhje me asnje folje shqiptare (dua <deuh2-(s) mundesisht e lidhur me "omerishten" deùw-te mungosh, ndjesh nevojen, JO nga e njejta rrenje), dhe qe ka strukture huazimi, si shend-et, qyt-et, ver-tet, etj. Pastaj esht disi e veshtire, pa patur dokumente, te percaktosh huat e lashta nga ato me te rea o madje ato qe kane hyre nga italishtja e shek.19 o gjuha venedikase (fjale si pirun, gote etj). Ti, si Zeusi, vazhdon te arsyetosh ne kte pike me "populli trim-popull jo trim", "popull rezistent-popull jo rezistent". Esht menyre e te arsyetuarit qe ne gjuhe SKA KUPTIM. çfare gjuhe flisnin Rumunet e lashte para se te "romanizoheshin"?? kishin fjale te tyre per te thene gjithe ato gjera qe thone sot me gjuhe neo-latine?? padyshim qe kishin, po hajde gjeji!!! je ne gjendje te zbulosh ti tani leksikun e tyre pararomak?? ato fjale qe dim nga dakishtja i dim nga mbishkrime te gjetura dhe nga ca burime te autoreve te lashte, o me krahasime, ku valle jemi ne gjendje ti gjejm?? atehere çfare kuptimi ka te pyesesh "nuk flisnin shqiptaret para fjaleve te huazuara", po para fjaleve turke nuk kishim ne fjale per qerpik, çibuke, filxhane, hendek, mashe, dysheme(qe sot ke veshtirsi ta zvendesosh me nje fjale te duhur ne shqip),banak, perde, kusi, kuti etj etj? sigurisht, mbase, po pa te shkruara, i di ti cilat ishin?? atehere besoj esht e kote pika "çfare flitej para se.". fjalet qe un mora ne shtjellim jane etmilogji kaq evidente, te pranuara nga çdo gjuhetare, qe me duket e kote te kembengulet me etimologji "shqiptare" (per perjashtim te disa fjaleve). Ne nuk po flasim per gjera shume me te rendesishme si rrenjet e lashta shqipe dhe lidhjet e tyre me gjuhet e tjera ballkanase, lidhjet shqiptaro-balto-gjermanase(argument qe me intereson ne menyre te veçante, qe do doja ta diskutoja), paralelizmat e leksikut te gjuheve anatolike me shqipen, ose strukturat morfologjike te fjaleve shqipe ne krahasim me sanscritishten. qe te bindemi te gjithe mbi kete argument, ju bej ftese prape( per te 3 here), nese keni etimologji "alternative" per qytet, shtet, vertet, shendet, vullnet, lufte, betej, shigjete, fund, fat, faj, gaz, femije, prind, kunate, gjymture, perralle, djalle etj etj etj, mi sillni, do i lexoja me gjithe qejf.
User avatar
Zeus10
Grand Fighter Member
Grand Fighter Member
Posts: 4227
Joined: Thu Jun 04, 2009 6:46 pm
Gender: Male
Location: CANADA
Contact:

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#38

Post by Zeus10 »

Le te aplikojme shnderrimin e l-->r(lat--shqip) qe sakte e ka konstatuar Hylli ketu:
keshtjelle<lat.castellum(diminutiv nga castrum, si fratello<frater,cancellum<cancer),
per fjalen, βουλή, βουλώ apo βουλος qe japin βουλεςθαὶ pra uroj/deshiroj:

βουλώ=voulo=vo-uro

a nuk eshte kjo folja shqip uroj, ndoshta me foljen perpara qe ne fund te fundit perkthehet: kam deshire=ve urim(ne nje gjuhe popullore)?

Kjo eshte nje hipoteze vetem, por per mendimin tim shume e mundshme.
The only thing necessary for the triumph of evil is for good men to do nothing
User avatar
Mallakastrioti
Galactic Member
Galactic Member
Posts: 2936
Joined: Thu Jul 23, 2009 4:23 pm
Gender: Male
Location: Italy
Contact:

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#39

Post by Mallakastrioti »

[quote2=]Mallakastriot per cila "rrenje fjale" te ruajtura ne shqip e ke fjalen? [/quote2]

Mendoj se ne kete teme nuk ka vetem nje rrenje fjale te lashte te keshtuquajtur greke por me dhjetra dhe qindra ku ne shqip eshte ruajtur trajta e saj primitive ajo qe banalisht sot quhet "root".
Ne se ti nuk i sheh apo kerkon te aplikosh vetem metoden krahasuese te ketyre rrenjeve me gjuhet e reja te sotme (artificiale sigurisht dhe kete nuk e themi ne, por shume gjuhetar te tjere te shek 18-19), atehere ketu problemi eshte vetem yti.
I nderuar, siç te eshte thene edhe prej antareve te tjere metoda jote e debatit nuk eshte aspak e frytshme, por kerkon me shume fjale te kota apo krahasime te largosh vemendjen nga qellimi i debatit.
Ndoshta duhet te ndalesh disi me mire ne rrenjet e fjaleve ketu sesa krahasimet dhe fjalet e shumta pa bereqet.
Faleminderit.
Image
HylliArbenor
Senior Member
Senior Member
Posts: 108
Joined: Thu Dec 09, 2010 7:50 pm
Gender: Male

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#40

Post by HylliArbenor »

Si konstrukt semantik duket mjaft joshez..uroj( qe ne shqipen e lashte duhet te kete qene "unoj", si uri-uni, ne variantin gege mbase ende ekziston) mund te lidhet me sanscr.vança-deshire,urim dhe gjerm.wunsch, me zanoren fillore tipike shqipe "u-"(uje-water,udhe-gjerm.weg,ujk-sl.volk,urrej-sc.vread, ule-sc.vold etj). ve-ja siç pame ne shqip esht e levizshme, e shohim ne thenje popullore ose ne folje si p.sh. ve re-ve+re-verej-gjerm.lasht.waran-te ruash, shohesh me vemendje. Ve+uroj-*vuroj/vunoj-*vuloj, vetem qe sme duket e qarte shndrimi l-r dhe lidhja me gr.boulomai, nese ekzistone kjo lidhje, thua duhet te zberthejme edhe foljet e tjera ne modelin "ve+ule" apo vlen vetem ne raport me boulomai?
User avatar
Orakulli
Star Member
Star Member
Posts: 609
Joined: Sun Jun 14, 2009 5:40 am
Gender: Male
Location: USA

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#41

Post by Orakulli »

Si konstrukt semantik duket mjaft joshez..uroj( qe ne shqipen e lashte duhet te kete qene "unoj", si uri-uni, ne variantin gege mbase ende ekziston) mund te lidhet me sanscr.vança-deshire,urim dhe gjerm.wunsch, me zanoren fillore tipike shqipe "u-"(uje-water,udhe-gjerm.weg,ujk-sl.volk,urrej-sc.vread, ule-sc.vold etj). ve-ja siç pame ne shqip esht e levizshme, e shohim ne thenje popullore ose ne folje si p.sh. ve re-ve+re-verej-gjerm.lasht.waran-te ruash, shohesh me vemendje. Ve+uroj-*vuroj/vunoj-*vuloj, vetem qe sme duket e qarte shndrimi l-r dhe lidhja me gr.boulomai, nese ekzistone kjo lidhje, thua duhet te zberthejme edhe foljet e tjera ne modelin "ve+ule" apo vlen vetem ne raport me boulomai?
Tani po, po fillon te kapercesh cipen e gjuhes. Kongratulejshën!
Po sikur "uroj" te jete aq e vjeter sa e re eshte?

Kam dyshimin qe vjen nga "te te rroj djali o....", Baze eshte folja "rroj" ne formen e saj deshirore qe vetem Shqipja e ka sot ne perdorim, e cila me shqipe duket qarte qe kembehet si kodik me "u"ne dhe jo si tingellore.
Shembull: skllav>sllav>slave>shkjau(geg).
Siduket pjesa veriore duket qarte qe ka pasur ushtruar gjuhen e shkruar, sepse e shqipton "v" si "u", e cila eshte e pamundur si shendrim fonetik.
Ndersa koncepti i "w" eshte nji koncept i ri i futur me shume nga humbja e konceptit origjina te tyre.
W-ne e shpjegojne si dy simbole "u" bashke, por si "vu" tngellim, gje e cila ne fakt nuk qendron. Eshte nje "vv" e ndare si tingellore, ose "uu", dhe te njetja si kodikë kuptimore. Ne lashtesi disa kombe qe shkruanin e kishin "v"-ne simbol per "v' tingull(latinet), ndersa per disa kombe tjere, qe gjithashtu shkruanin, pergjithesisht verioret,e kishin simbolin e shkruar "v" per "u" tingull. Dhe vetem para reth 800 vjetesh kuptimi i tyre kishte humbur (ashtu si humbi per shume kohe te kuptuarit e gjuhes Greke te vjeter), dhe dy gjuhet e reja Angleze dhe Gjermane ne procesin e rishkrimit te tyre zgjidhen kembimin "vu" per simbolin "w". Eshte njesoj si humbja "i" me "e"-ne, "b" me "v" tingull, "b" me "p" tingull,"bi" me "be", "c" per 's' tingull, "y" per "i" tingull e me radhe.
Nji "r" dhe "rr"-te jane thjesht theksime tingullore, te cilat ndonjihere te ngaterrojne padashur ne ne gjetjen e rrënjës.
Por V-ja, ose edhe U-ja, ne pjesen me te madhe te rasteve eshte kodik parazitar.
Ndryshimi duhet te gjetur vetem ne rastet kur "u"-ja eshte nje transformim fonetik i "o"-se.
Per te humbur gjuhen e shkruar mjaftojne vetem te lesh ne erresire arsimore nji komb per tre breza, reth 200 vjet.
Per u bere me gjuhe te veten te folur e te shkruar nji komb i duhen mijera vjete, ndersa ta humbur ate vetem 200 vjete.
Ashtu edhe per ti mesuar nji populli nji gjuhe te re artficiale prej fillimit po aq vite duhen, 200 vite, pamvaresisht se cfare mjeti perdor, kishen apo shtetin, shkollat apo meshat, ose te katerta bashke ne te njeten kohe.
Image
HylliArbenor
Senior Member
Senior Member
Posts: 108
Joined: Thu Dec 09, 2010 7:50 pm
Gender: Male

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#42

Post by HylliArbenor »

Orakull ska te bej "kapercimi i gjuhes"..ne etimologji çdo mundesi duhet merret parasyesh, ska arsye me te qenurit "strikt" vetem me nje tip metode dhe te injorosh te tjerat. alternativa qe dha Zeusi esht e mire, po prape jo pa probleme. rrenjet "u¸el-2-u¸olo"-te duash,zgjedhesh dhe "u¸en-1, u¸en"-te luftosh per, te duash (J.Pokorny, Indogermanisches Woerterbuch), jane te ndara, ti duash ti bashkosh semantikisht esht po interesante, po strukturalisht problematike. pa marre pastaj ne konsiderate influencen e mundshme e lat.augur/augurem mbi fjalen "uroj", qe ne shqip sot shqiptojme "ogur". kur pastaj duham te flasim per "derivate" foljesh nga gjuhe te tjera ,gr.boulomai<ve-ule/une-oj athere gjerat behen edhe me te komplikuara. paralelet "b-"greke me shqip. dalin po me "b" se kjo nuk esht pekuliare e greqishtes ne fillim te fjales, si p.sh. gr.barros-i rende, lehtesisht lidhet me shq.barre(edhe semantikisht) dhe jo p.sh. me shipen vjere/vare o varre(krah. gjerm.lasht.weoht-gewicht, a.s.ge-wiht-peshe), madje me shume gjase kjo esht fjale me origjine jogreke se nuk i adaptohe aspak struktures se saj(ne gr. do te kishim *pharos/pheros<phero-te bartesh,transportosh). keshtu qe gr.B-shq.B besoj esht nje raport qe duhet analizuar me tej.
HylliArbenor
Senior Member
Senior Member
Posts: 108
Joined: Thu Dec 09, 2010 7:50 pm
Gender: Male

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#43

Post by HylliArbenor »

Po, alternimi u/v(a)/v(u) me kuptime komplementare duket pekuljar ne shqipe, ashtu si ne gjuhet e lashta, i ngjashem p.sh. me nornishten (ku ky alternim denoton "rastet gramatikore",er/wer-te jesh, ulfr/wolfr-ujk, sop/s(w)amp-kerpudhe etj), ne shqip e gjen p.sh. tek urrej-vrejt/vrase-ve+rrah. krah.u-rifleks.-vete-"un vete", uri/uni-varre(plage, "vrime e hapur", krah.lat.vorax-qe ha shume,"llups") udhe-vadhe/vathe, ure-varg (o varre), uje-vale(o vaj), end(em)-vend, end(thur)-vej/*vend, endje/andje-vu(a)j/*vund/-e kaluar vu(a)nte (krah.gjerm.wunde-plage,wunne-hare, gezim, lat.vulnus-plage), uluri-vaj(qarje),
siç thame V-te e "lirshme" i gjen ne ve-rrah-s>vrase, ve-rap>vrape, ve-zhgoj(<shkoj, "te shkosh perreth, te shikosh", v-ja beri zanore "k"-ne qe beri zanore "sh"-ne), ve-shtire/shtine>veshtire, ve-reh>vrejt etj.
Persa i perket fjales shkja nuk rrjedh nga "skllav" (ndjej nje pike merie ndaj serbeve ne kete etimologjine tende, gaboj? :) ) po nga gr.skizein-te ndash, dhe nga skizma-"scisma", ndarja e kishes ortodokse nga katoliket. serbet ishin populli qe u "nda" nga kisha katolike, keshtu qe midis shqiptareve te krishtere, qe atehere ishin i ritit katolik, fjala shki/shkja (mbase e "trazuar" o adaptuar me foljen shqipe shqit/shkyj) mori nje perngjyrosje negative.
User avatar
Mallakastrioti
Galactic Member
Galactic Member
Posts: 2936
Joined: Thu Jul 23, 2009 4:23 pm
Gender: Male
Location: Italy
Contact:

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#44

Post by Mallakastrioti »

kujdes ne kete pike pasi kemi emertimin "sclavonia" apo "sciavonia" prej nga rrjedh emertimi "shkja".
Jane gjera elementare ne gjuhesi.

Dhe keto gjera i studioni edhe ju qe perkrahni tezat I.E:

Image
Image
HylliArbenor
Senior Member
Senior Member
Posts: 108
Joined: Thu Dec 09, 2010 7:50 pm
Gender: Male

Re: Ne kohet moderne pa Gjuhetare dhe Historiane.

#45

Post by HylliArbenor »

po edhe kjo etimologji zakonisht merret parasysh..po duhet te konsiderosh kontekstin e ndodhive te ballkanit ne shek. 12-13, ku influenza e kishes ortodokse greke ishte shume e forte dhe ne qender te vemendjes. pastaj strukturalisht shkja/shki i afrohet me shume gr.schizein/schizma(term kaq ne ze ne ato kohe) se sa termit latin i hershem schiavo/sklavus, qe ne shqip e ke skllav (<lat.sklavus). siç the, termi slav/sklav ka lindur ne ambient gjermane, kur "perandoria e shejte romane" zinte rob ne luftra individe sllave(fjale qe me shume gjase moren nga gjuha e vete roberve,sll.slovo-fjale,"ata qe flasin" o slava-lavdi,"te lavdishmit").
.qe andej pastaj hyri ne latinisht me kuptimin "perkates i etnise sllave".
çfare do te thuash me "ju qe perkrahni tezat IE"? pse ti çfare teze perkrah?
Post Reply

Return to “Gjuha shqipe”